A yw eich technegau cyfweld yn helpu neu'n llesteirio?

Cyfweliadau. Rydych naill ai’n edrych ymlaen at eu cynnal, neu’n poeni amdanynt a chael rhywun arall i’w cynnal ar eich rhan. Efallai eich bod yn teimlo eich bod wedi mireinio eich techneg erbyn hyn ac yn dilyn yr un broses bob tro. Mae hyn yn wych ... os yw eich techneg yn llwyddiannus ac yn cydymffurfio’n gyfreithiol.

Efallai y daw’n syndod i rai cyflogwyr o ddysgu bod cyfraith cyflogaeth yn berthnasol hyd yn oed cyn cyflogi gweithiwr. O’r funud pan wnaethoch ddechrau recriwtio, rydych wedi’ch clymu gan gyfreithiau ar wahaniaethu a diogelu data. 

Gall dewis y cwestiynau iawn hefyd fod yn her. Mewn cyfnod byr o amser, byddwch eisiau gwybod os mai nhw yw’r person iawn ar gyfer y swydd, yn ffitio’n iawn o fewn eich diwylliant a dweud mwy wrthyn nhw am y cwmni. Credwch neu beidio, mae rhai cyflogwyr yn baglu yn hyn o beth a gwneud cawl o’r rhan hon o’r broses. 

Yr hyn na ddylid ei ofyn mewn cyfweliad am swydd  

Yn gynharach eleni, trydarodd ymgeisydd am swydd am ei chyfweliad caled a bychanol yn ystod yr hwn y gofynnwyd iddi am ei phlentyndod, perthynas ei rhieni ac fe’i beirniadwyd am ei hystum.

Aeth y trydariad yn feirysol gan ddenu sylw a chyfweliad radio ar y BBC. Heb sôn am y cyhoeddusrwydd gwael i’r cwmni dan sylw.

Gall cwestiynau amhriodol neu ymosodol wneud i ymgeisydd deimlo’n anghyfforddus ac mae rhai, megis “Ydych chi wedi priodi?” neu “Oes gennych chi blant?” yn medru bod yn gamwahaniaethu pur ac anghyfreithiol. Mae’n well osgoi bod yn rhy gyfarwydd. 

Mewn enghraifft arall, adroddwyd bod cadwyn fwyd Garibïaidd enwog wedi gofyn i ymgeiswyr arddangos eu sgiliau limbo. Tra bo hyn yn ysbryd diwylliant y cwmni, mae’n llwybr perygl i gyfweliad. Buasem yn cynghori cyflogwyr i beidio â gofyn i ymgeiswyr ddawnsio – oni fo hynny’n hanfodol i’r swydd! 

Beth gaf ei ofyn i ymgeisydd?  

Mae digon o gwestiynau derbyniol y gallwch ac y dylech eu gofyn i berson sy’n cael cyfweliad, ac na fyddant yn niweidiol neu’n achosi embaras. Rydym yn awgrymu eich bod yn paratoi rhai ymlaen llaw.

Byddwch eisiau blaenoriaethu cwestiynau sy’n ystyried eu sgiliau a’u profiad i ddarganfod os mai nhw yw’r person gorau ar gyfer y swydd. Cwestiynau fel “A fedrwch ymhelaethu ar eich profiad perthnasol ar gyfer y rôl hon?” neu “Pa sgiliau fedrwch eu cynnig ar gyfer y rôl hon?” a fydd yn eich helpu i ddod i benderfyniad.

Gall cwestiynau sy’n ysgogi iddynt feddwl yn feirniadol neu’n greadigol hefyd fod yn ddefnyddiol, os ydynt yn angenrheidiol ar gyfer gofynion y rôl. 

Yn naturiol, byddwch hefyd eisiau gwybod os bydd yr ymgeisydd yn ffitio’n dda o fewn diwylliant eich cwmni. Gall cwestiynau penagored fel “Beth yw eich diddordebau?” dorri’r ias yn dda ac maent yn ffordd ddiogel o ddarganfod mwy heb fod yn fusneslyd. Hefyd, os ydynt yn dweud wrthych eu bod yn cymryd rhan mewn chwaraeon peryglus yn rheolaidd, gall hyn ddweud llawer mwy wrthych am berson. 

A yw fy nghwestiynau cyfweliad yn gyfreithiol?  

Os nad ydych yn siŵr, mae’n well gofyn am gyngor proffesiynol. Os ydych ar fin cychwyn ar rownd o gyfweliadau a hoffech wirio eich techneg yn gyntaf, pam na ddangoswch eich cwestiynau i ni neu ddod ar un o’n cyrsiau hyfforddi? Neu os hoffech lefel uchel o gymorth, gadewch i ni ofyn y cwestiynau ar eich rhan. Lee Monroe, Cyfarwyddwr yr Adran AD. lee.monroe@hrdept.co.uk